# Báo cáo kết quả kinh doanh cho shop đa kênh: lập P&L theo kênh

> Cách lập báo cáo kết quả kinh doanh (P&L) quản trị theo từng kênh bán: thứ tự các dòng, chọn kỳ ghi nhận, bảng ví dụ minh họa và vì sao thiếu giá vốn thì phải để trống.

Báo cáo kết quả kinh doanh cho shop đa kênh nên lập theo từng kênh, đi từ doanh thu thuần, trừ giá vốn, phí sàn, vận chuyển shop chịu, quảng cáo, rồi mới đến chi phí chung. Bố cục này cho thấy kênh nào thật sự nuôi doanh nghiệp. Mã nào thiếu giá vốn thì dòng lợi nhuận của tập đó để trống, không áng chừng.

Đây là một vệ tinh trong cụm [báo cáo kinh doanh](/blog/bao-cao-kinh-doanh). Nếu bạn cần phân biệt doanh thu, tiền về và lãi thật ở cấp từng đơn, đọc bài [lợi nhuận bán hàng đa kênh](/blog/loi-nhuan-ban-hang-da-kenh). Bài này đi một bước lên: ghép các con số đó thành một bản báo cáo tháng.

## Báo cáo kết quả kinh doanh quản trị khác mẫu nộp thuế thế nào?

Mẫu nộp thuế do kế toán lập theo chế độ kế toán hiện hành, cho toàn doanh nghiệp. Bản quản trị dùng chung số gốc nhưng tách theo kênh, theo nhóm hàng, theo tháng, để chủ shop thấy lãi lỗ nằm ở đâu.

Hai bản có thể lệch nhau, và điều đó bình thường. Bản quản trị có thể ghi nhận theo ngày đặt đơn để khớp với báo cáo bán hàng. Bản kế toán ghi theo chứng từ. Điều quan trọng là bản quản trị ghi rõ quy ước của nó, để khi lệch còn giải thích được.

## Bài toán thực tế: tổng có lãi, nhưng kênh nào lỗ?

Ví dụ minh họa: một shop thời trang bán trên Shopee, TikTok Shop và một cửa hàng. Báo cáo tháng chỉ có một dòng "lợi nhuận" cho cả doanh nghiệp, và dòng đó dương. Chủ shop yên tâm tăng ngân sách quảng cáo cho mọi kênh.

Thực tế, một kênh đang gánh kênh kia. Quảng cáo của kênh lỗ lại được chia đều theo doanh thu, nên trông như kênh nào cũng lãi. Chỉ khi tách theo kênh mới thấy nên dồn tiền vào đâu.

## Tư duy dẫn đường: thứ tự các dòng trong P&L theo kênh

Mỗi dòng phải trả lời được: chi phí này sinh ra ở kênh nào. Chi phí gắn được với kênh thì trừ trong cột kênh; không gắn được thì để xuống phần chi phí chung.

1. **Doanh thu thuần**: giá bán trừ chiết khấu và voucher shop, chỉ tính hàng khách giữ lại. Voucher do sàn tài trợ không làm giảm doanh thu của shop.
2. **Giá vốn hàng bán**: theo mã đã bán thật, không tính hàng hoàn đã nhập lại kho.
3. **Phí sàn**: lấy từ quyết toán từng đơn, gồm cả phí phát sinh với đơn hủy hoặc giao thất bại sau khi đã bàn giao vận chuyển.
4. **Vận chuyển shop chịu**: phần shop trả, không gồm phần khách trả hay sàn trợ giá.
5. **Quảng cáo**: theo đúng kênh sinh ra đơn. Quảng cáo Facebook dẫn về đơn fanpage nằm ở cột Facebook.
6. **Lợi nhuận góp của kênh** = 1 − 2 − 3 − 4 − 5.
7. **Chi phí riêng của cửa hàng**: mặt bằng, nhân sự bán hàng.
8. **Chi phí chung**: văn phòng, lương quản lý, phần mềm. Không chia cho kênh.
9. **Lợi nhuận hoạt động** = tổng lợi nhuận góp − chi phí cửa hàng − chi phí chung.

Ví dụ minh họa một tháng, đơn vị triệu đồng:

| Dòng | Shopee | TikTok Shop | Cửa hàng | Tổng |
|---|---|---|---|---|
| Doanh thu thuần | 500 | 200 | 300 | 1.000 |
| Giá vốn | 220 | -- (có giá vốn 70/100 mã) | 130 | -- |
| Phí sàn | 60 | 30 | không áp dụng | 90 |
| Vận chuyển shop chịu | 10 | 5 | 0 | 15 |
| Quảng cáo | 70 | 40 | 20 | 130 |
| Lợi nhuận góp kênh | 140 | -- | 150 | -- |
| Chi phí cửa hàng | | | 90 | 90 |
| Chi phí chung | | | | 80 |
| Lợi nhuận hoạt động | | | | -- |

Đọc bảng: Shopee góp 140, cửa hàng góp 150 nhưng còn phải trừ 90 chi phí riêng. TikTok Shop chưa tính được vì 30 mã chưa có giá vốn. Vì thế tổng lợi nhuận cũng để trống. Bảng không đẹp, nhưng nó nói đúng: muốn biết lãi, nhập nốt giá vốn.

## Vì sao thiếu giá vốn thì phải để trống?

Vì con số áng chừng trông giống hệt con số thật. Nếu giả định giá vốn bằng một tỷ lệ cố định trên giá bán, mọi mã sẽ có biên lợi nhuận đều nhau, và mã đang lỗ biến mất khỏi tầm nhìn.

Cách làm thực tế: hiện lợi nhuận từng mã đã có giá vốn, ghi độ phủ "có giá vốn X/Y mã" ngay trên báo cáo. Mỗi tuần nhập bù những mã doanh thu cao trước. Khi độ phủ đủ, tổng tự hiện. Đây cũng là luật chung về không bịa số đã nói trong bài [những sai lầm khi đọc số liệu](/blog/sai-lam-khi-doc-so-lieu).

## Chọn kỳ ghi nhận: ngày đặt đơn hay ngày tiền về?

Chọn một, ghi rõ, và giữ nguyên. Ngày đặt đơn khớp với báo cáo bán hàng và cho số sớm. Ngày quyết toán khớp với tiền trong tài khoản nhưng đến muộn, nhất là với đơn giao xa hay đơn bị hoàn.

Với báo cáo quản trị hằng tháng, nhiều shop dùng ngày đặt đơn cho doanh thu và phí theo đơn, rồi đối chiếu riêng với tiền thực nhận. Phí sàn từng đơn lấy từ [chi tiết quyết toán Shopee](https://partner.quantri360.com/docs/shopee/get-api-v2-payment-get-escrow-detail) và [giao dịch quyết toán theo đơn của TikTok Shop](https://partner.quantri360.com/docs/tiktok/get-finance-202501-orders-order-id-statement-transactions). Cách bóc từng loại phí Shopee có ở trang [đối soát phí sàn Shopee](/giai-phap/doi-soat-phi-san-shopee).

## AI bứt tốc: đọc P&L và hỏi đúng câu tiếp theo

Phép tính để máy làm chính xác. AI giúp ở bước đọc: chỉ ra kênh nào biên mỏng, dòng chi phí nào tăng nhanh hơn doanh thu.

```
Bạn là giám đốc tài chính bán thời gian của một shop đa kênh.
Bảng đính kèm: P&L quản trị 3 tháng gần nhất, theo kênh, gồm doanh thu thuần,
giá vốn, phí sàn, vận chuyển shop chịu, quảng cáo, lợi nhuận góp, và độ phủ giá vốn.
1. Xếp kênh theo lợi nhuận góp trên doanh thu thuần, chỉ với kênh đủ giá vốn.
2. Chỉ ra dòng chi phí nào tăng nhanh hơn doanh thu thuần, ở kênh nào.
3. Kênh thiếu giá vốn: không ước tính lợi nhuận, chỉ ghi cần nhập bao nhiêu mã.
4. Đề xuất tối đa 3 câu hỏi cần trả lời trước khi đổi ngân sách quảng cáo.
```

Bảng P&L cấp kênh không chứa dữ liệu cá nhân. Nếu đính kèm danh sách đơn, che tên và số điện thoại khách trước.

## Kết quả cần đo lường

Đo theo kênh, theo tháng: lợi nhuận góp trên doanh thu thuần, quảng cáo trên doanh thu thuần, và độ phủ giá vốn trên các mã có doanh thu. Thêm một số đo quy trình: ngày trong tháng bản P&L hoàn tất.

Quantri360 có trang P&L ghép giá vốn, phí sàn và vận chuyển từ dữ liệu sàn, mô tả ở [phân tích chuyên sâu](/huong-dan/app/phan-tich-chuyen-sau). Trang chỉ chính xác khi giá vốn được cập nhật đủ. Muốn hiểu sâu hơn cách dùng con số cho quyết định, đọc [quản trị bằng số liệu](/blog/quan-tri-bang-so-lieu).

## Tóm lại

- Lập báo cáo kết quả kinh doanh theo từng kênh, không một dòng lợi nhuận chung.
- Trừ chi phí ở đúng kênh sinh ra nó; chi phí chung để riêng, không chia.
- Lấy phí sàn từ quyết toán từng đơn, gồm cả đơn hủy đã bàn giao vận chuyển.
- Thiếu giá vốn thì để trống tổng, ghi độ phủ và nhập bù mã lớn trước.
- Chọn một kỳ ghi nhận, ghi rõ trên báo cáo, đối chiếu riêng với tiền thực nhận.

---
Nguồn: https://quantri360.com/blog/bao-cao-ket-qua-kinh-doanh · Quantri360